🐰 Czy Można Przegrać Sprawę O Zachowek
Czy frankowicz może przegrać sprawę z bankiem? Faktem jest, że frankowicze są obecnie na wygranej pozycji, jeśli chodzi o spory sądowe z bankami – zarówno dotychczasowe orzecznictwo TSUE, uchwały Izby Cywilnej Sądu Najwyższego, jak i krajowe wyroki sądów powszechnych potwierdzają, że umowy proponowane w przeszłości kredytobiorcom frankowym przez banki były wadliwe.
Odrzucenie spadku i zrzeczenie się dziedziczenia. Zrzeczenie się dziedziczenia i odrzucenie spadku też pozwoli uniknąć zapłaty zachowku. Pierwszy przypadek dotyczy sytuacji, gdy spadkobierca jeszcze za życia spadkodawcy zawiera z nim umowę, w której zrzeka się prawa do spadku. Wraz z nim pozbawia się też zachowku.
Sprawdź dwa razy, czy wpisany na wezwaniu do zapłaty zachowku numer jest prawidłowy. Dłużnik nie ma obowiązku weryfikować, czy podany rachunek bankowy należy do Ciebie. Termin płatności zachowku. Dobrą praktyką jest wyznaczenie terminu, w którym dłużnik ma zapłacić żądaną kwotę. Możesz wskazać dokładną datę (np.
Pozbawienie władzy rodzicielskiej a kontakty z dzieckiem. Całkowite pozbawienie praw rodzicielskich może nieść ze sobą jeszcze jedną konsekwencję – a mianowicie zakaz kontaktów rodzica z małoletnim dzieckiem. Taką decyzję, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego i wysłuchania wszystkich stron sprawy, wydaje sąd na wniosek o
Przed tym czasem obowiązywały terminy przedawnienia wynoszące 3 lata. Zgodnie z prawem zachowku mogą domagać się wszystkie osoby uprawnione zgodnie z Kodeksem Cywilnym. O prawie do otrzymania zachowku musi pamiętać uprawniona do niego osoba - nie informuje o nim sąd, a osoba zobowiązana do zapłaty nie poniesie konsekwencji, gdy nie
Przykład z życia. Zachowek i zasiedzenie. Trudna i emocjonalna batalia praw. Przykład z życia. Dostaliśmy pytanie czy rodzeństwu należy się zachowek od wuja, który od ponad 30 lat zamieszkuje na nieruchomości stanowiącej w przeszłości własność dziadków tego rodzeństwa. Zobaczmy co na to przepisy. Łukasz Jasiński, 27 sie 2021.
Według tego przepisu powód ma 5 lat na złożenie w sądzie pozwu o wypłatę zachowku. Termin ten jest liczony od: momentu śmierci spadkodawcy – w przypadku dziedziczenia ustawowego lub, gdy powód ubiega się o zachowek od obdarowanego; od momentu otwarcia testamentu – w przypadku, gdy spadkodawca spisał testament.
Darowizna za życia a zachowek Darowizna a zachowek to jeden z częściej poruszanych tematów w praktyce adwokata prowadzącego sprawy spadkowe. Nie każdy darczyńca zdaje sobie sprawę jakie konsekwencje prawne może mieć darowizna za życia dla obdarowanych w przyszłości. Równie często poruszanym zagadnieniem jest zachowek od darowizny. Zanim jednak przejdziemy do meritum problemu
Innymi słowy, doprowadza do sytuacji, w której nie będzie żadnego majątku, który można by dziedziczyć. Wierzy, że w ten sposób zabezpiecza, a tym samym chroni ważne dla niego osoby przed konfliktami, jakie zwykle mają miejsce między spadkobiercami na tle podziału majątku, czy roszczeń o zachowek.
Roszczenie o zachowek, w przypadku gdy uprawniony nie otrzymał należnej mu części spadku, realizuje się poprzez żądanie zapłaty sumy pieniężnej potrzebnej do pokrycia zachowku wobec spadkobiercy i jak każde roszczenie pieniężne ulega przedawnieniu. Zaznaczenia wymaga, iż uprawnienie do zachowku przysługuje „tylko wtedy”, gdy
Zachowek jest instytucją prawa spadkowego, która ma chronić małżonków, zstępnych oraz rodziców spadkodawcy przed pozbawieniem ich prawa do otrzymania części majątku po zmarłym. Ustawowo przypada im połowa wartości udziału majątku, chyba że uprawnionym jest małoletni bądź osoba trwale niezdolna do pracy – wtedy udział
W pierwszej kolejności za zapłatę zachowku zobowiązani są spadkobiercy zarówno testamentowi jak ustawowi. W przypadku gdy spadkobierca ustawowy sam jest uprawniony do zachowku jego odpowiedzialność z tytułu zapisów zwykłych i poleceń może zostać zmieszona w takim stopniu, żeby pozostał mu jego własny zachowek.
Hqsp. Niemal każda osoba pełnoletnia ma prawo samodzielnie zdecydować, komu po śmierci przekaże swój majątek. Nie musi swojego wyboru z nikim uzgadniać, może nawet całkowicie pominąć najbliższą rodzinę i zapisać wszystko osobom spoza jej kręgu. Niektórzy bliscy są jednak w pewnym zakresie chronieni – mają zagwarantowane prawo do części majątku. Czym jest i komu przysługuje zachowek? Jaka jest jego wysokość? jest zachowek?Zachowek to instytucja chroniąca najbliższych zmarłego. Stanowi kompromis pomiędzy zagwarantowaną spadkodawcy swobodą rozdysponowania majątku na wypadek śmierci, a prawem bliskich do partycypowania (w określonym zakresie) w majątku zmarłego członka ich rodziny. Taki majątek, który formalnie należy tylko do jednej osoby, zmarłego, często jest wypracowywany przez całe pokolenia. Najprościej zachowek można zdefiniować jako ułamek wartości udziału spadkowego, który przypadłby uprawnionemu do zachowku, gdyby spadkodawca w testamencie nie zapisał majątku komuś przysługuje zachowek?Tylko najbliższa rodzina zmarłego chroniona jest przez zachowek. Przysługuje on: zstępnym (np. dzieciom, wnukom), małżonkowi, oraz rodzicom spadkodawcy,- którzy byliby powołani do spadku, gdyby spadkodawca nie pozostawił testamentu. Osoby te nie są jednak zawsze uprawnione do zachowku. W pierwszej kolejności trzeba sprawdzić, czy dziedziczyłby (dziedziczą) spadek z mocy ustawy. Dopiero jeśli odpowiedź na to pytanie będzie pozytywna, można sprawdzić, jakiej wielkości zachowek będzie im spisał testament i przekazał cały swój majątek swojej przyjaciółce. Pozostawił jednak dwójkę dzieci. Gdyby testamentu nie było, to dzieci w równych częściach byłyby powołane do spadku. Z tej przyczyny przysługuje im roszczenie o zachowek, które mogą kierować przeciwko spadkobiercy, tj. przyjaciółce praktyce zachowek może przysługiwać także wtedy, gdy uprawniony został powołany do dziedziczenia, jednak to, co otrzymał ze spadku nie wystarcza na pokrycie przysługujące mu roszczenia o zachowek. "Jeżeli uprawniony do zachowku, dziedziczący z ustawy wespół z innymi osobami, nie otrzymał należnego mu zachowku, ma przeciwko współspadkobiercom roszczenie o zapłatę sumy pieniężnej potrzebnej do pokrycia zachowku albo do jego uzupełnienia" (wyrok SN z dnia 13 lutego 2004 r., sygn. akt II CK 444/02).Uprawniony do zachowku należny mu zachowek może otrzymać przede wszystkim w postaci powołania go do spadku, zapisu lub uczynionej przez spadkodawcę na jego rzecz darowizny. Jeśli nie miało to miejsca, przysługuje mu roszczenie o zapłatę sumy pieniężnej potrzebnej do pokrycia zachowku albo do jego zachowkuZachowek to ułamkowa część udziału spadkowego, który przysługiwałby uprawnionemu, gdyby był powołany do dziedziczenia. To, jakiej wielkości jest to ułamek zależy np. od wieku uprawnionego. Jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni, to zachowek wynosi 2/3 wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy dziedziczeniu ustawowym. W pozostałych przypadkach jest to 1/2 wartości wspomnianego udziału pozostawił żonę i dwójkę dzieci, z czego jedno jest niepełnoletnie. Spisał testament i cały majątek przekazał swojej byłej partnerce. Żonie i dzieciom przysługuje zachowek. Gdyby testamentu nie było, każda z tych osób otrzymałaby po 1/3 spadku. W tej sytuacji zachowek wynosi:dla żony – 1/6 spadku (1/2 z 1/3 udziału spadkowego)dla pełnoletniego dziecka – 1/6 spadku (1/2 z 1/3 udziału spadkowego)dla małoletniego dziecka – 2/9 spadku (2/3 z 1/3 udziału spadkowego).Większy ułamek przysługujący małoletnim czy osobom trwale niezdolnym do pracy wynika z konieczności objęcia tych osób szczególną ochroną. Niezdolność do pracy, o której tu mowa, dotyczy jednak tylko tych uprawnionych, którzy są całkowicie i na trwałe niezdolni do wykonywania pracy, a nie jedynie częściowo niezdolni. Osoby częściowo niezdolne - w przeciwieństwie do małoletnich - mają możliwość osiągania dochodów (wyrok SN z dnia 30 października 2003 r., sygn. akt IV CK 158/02).Określony „ułamek” stanowiący podstawę do obliczenia zachowku (np. 2/9 spadku) należy przemnożyć przez tzw. substrat zachowku. Składa się na niego czysta wartość spadku wraz ze stosownymi doliczeniami (np. określonymi w przepisach darowiznami czy zapisami windykacyjnymi, które należy uwzględnić w obliczeniach).Przykład faktyczny taki jak w Przykładzie nr 2. Czystą wartość spadku ustalono na kwotę 120 tys. zł. Doliczono do niej wartość darowizny w kwocie 60 tys. zł, którą spadkodawca uczynił na rzecz swojego przyjaciela na rok przed swoją śmiercią. Substrat zachowku wynosi zatem 180 tys. zł. W takiej sytuacji żonie zmarłego oraz pełnoletniemu dziecku przysługuje zachowek w kwocie 30 tys. zł, dla każdego z nich (po 1/6 ze 180 tys. zł). Natomiast małoletnie dziecko otrzymuje zachowek w kwocie 40 tys. zł (2/9 ze 180 tys. zł). Kto musi zapłacić zachowek?W pierwszej kolejności roszczenie o zapłatę zachowku należy kierować do spadkobiercy. Jednak z różnych względów może okazać się, że uprawniony nie otrzyma od tej osoby należnego mu zachowku w pełnej w drugiej kolejności, sumy pieniężnej potrzebnej do uzupełnienia zachowku uprawniony może żądać od osoby, na której rzecz został uczyniony zapis windykacyjny (doliczony do spadku). Niemniej osoba ta jest obowiązana do zapłaty powyższej sumy tylko w granicach wzbogacenia będącego skutkiem zapisu trzeciej kolejności – czyli, gdy uprawniony nie może otrzymać zachowku od spadkobiercy lub osoby, na której rzecz został uczyniony zapis windykacyjny – może domagać się zapłaty od osoby, która otrzymała od spadkodawcy darowiznę doliczoną do spadku (obdarowany jest zobowiązany do zapłaty powyższej sumy tylko w granicach wzbogacenia będącego skutkiem darowizny).Kiedy można żądać wypłaty zachowku?Z reguły termin zapłaty zachowku nie jest przez spadkodawcę nigdzie określony (choć informację o tym spadkodawca może zamieścić w testamencie). Również przepisy Kodeksu cywilnego nie poruszają tej kwestii w sposób bezpośredni. Nie można jednak przyjąć, że spadkobierca czy inne osoby zobowiązane do zapłaty zachowku mogą postępować wedle swojego uznania. Uprawnienie do zachowku wynika bezpośrednio z przepisów i należy stosować do niego reguły mające na celu ochronę uprawnionego do zachowku. Z ogólnej reguły prawa cywilnego wynika, że jeśli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do ustalenie terminu wymagalności roszczenia o wypłatę zachowku ważne jest także z uwagi na przedawnienie. Kwestia ta wywołuje pewne kontrowersje. Przepis wskazuje, że przedawnienie roszczenia o zachowek następuje w ciągu pięciu lat, licząc od ogłoszenia testamentu (art. 1007 § 1 Kodeksu cywilnego).Według jednego z poglądów normę prawną zawartą w art. 1007 § 1 powinno się interpretować dla każdego przypadku indywidualnie, tak aby wiodło to do rozstrzygnięć uwzględniających słuszny interes uprawnionych do zachowku. Oznacza to, że początkiem biegu terminu przedawnienia nie zawsze będzie chwila ogłoszenia testamentu, ale np. wezwania spadkobiercy do zapłaty innego poglądu, nie można zgodzić się z taką propozycją wykładni art. 1007 § 1 w ramach której początkiem biegu terminu przedawnienia może być dzień późniejszy niż dzień ogłoszenia testamentu. Brzmienie wskazanego przepisu jest kategoryczne i nie nasuwa żadnych wątpliwości co do jego treści. Zatem nie sposób podzielić zapatrywania, że początek biegu terminu może wyznaczać inna okoliczność (wyrok Sądu Okręgowego w Słupsku z dnia 19 lutego 2016 r., sygn. IV Ca 621/15).Pozew o zachowek a przedawnienieWniesienie pozwu z żądaniem zapłaty zachowku przerywa bieg przedawnienia roszczenia o zachowek, nawet wtedy, gdy ostatecznie żądana kwota okaże się wyższa od sformułowanej pierwotnie w pozwie. I tak, jeśli uprawniony do zachowku wniósł pozew i zażądał zapłaty np. 10 tys. zł, a kilka miesięcy później w związku z ujawnieniem nowych składników majątku zmarłego, okazało się, że ostatecznie zachowek wynosi 50 tys. zł, to przerwanie biegu terminu przedawnienia będzie skuteczne także w stosunku do nowej – wyższej – kwoty roszczenia.
Zachowek jest instytucją prawa cywilnego, która powinna zainteresować wszystkie osoby pominięte przy dziedziczeniu. W praktyce jest to w zasadzie jedyny sposób, aby otrzymać chociaż część majątku po zmarłym bliskim krewnym. Zobowiązani do zachowku próbują jednak uniknąć jego zapłaty – czy jest to w ogóle możliwe?Uprawnieni do zachowkuZachowek jest formą rekompensaty pieniężnej, która pojawia się w sytuacji, gdy bliska rodzina zmarłego nie została powołana do dziedziczenia. Może się tak zdarzyć np. na skutek sporządzenia testamentu, w którym do całości spadku zostanie powołana osoba spoza kręgu wyraźnie wskazują kto, od kogo i w jakiej sytuacji ma prawo żądać wypłaty zachowku. Zgodnie z treścią art. 991 kc, uprawnionymi do zachowku są:zstępny spadkodawcy (dziecko, wnuk, prawnuk itd.),małżonek spadkodawcy,rodzice spadkodawcy,pod warunkiem, że byliby powołani do dziedziczenia na mocy przepisów słowy, jeśli osoba z ww. kręgu nie została powołana do spadku, ma prawo żądać należnego jej zachowku (części majątku spadkowego).Ile wynosi zachowek?Uprawnienie do zachowku nie oznacza uzyskania prawa do spadku w takiej wysokości, jaka istniałaby w przypadku dziedziczenia ustawowego. Jeśli uprawniony do zachowku jest trwale niezdolny do pracy albo jest małoletni – przysługuje mu udział w wysokości 2/3 wartości udziału spadkowego, który by mu przypadł, gdyby został powołany do spadku na mocy przepisów ustawy. W pozostałych przypadkach uprawnionemu do zachowku przysługuje połowa wartości takiego pozostawił po sobie żonę i jedno małoletnie dziecko. Do całości spadku powołał na mocy testamentu swojego dawnego kolegę. Żona oraz dziecko zmarłego nie dojdą do dziedziczenia, jednak mają prawo do zachowku. Jeśli doszłoby do dziedziczenia ustawowego (tzn. jeśli przyjęlibyśmy, że nie istnieje testament, na podstawie którego całość spadku nabył kolega zmarłego), to żona, jak i dziecko spadkodawcy dziedziczyliby w udziałach każdy do 1/2 części (żona odziedziczyłaby jedną połowę spadku, dziecko natomiast drugą połowę). Wysokość zachowku będzie kształtowała się zatem w następujący sposób: żona zmarłego ma prawo do zachowku w wysokości 1/4 majątku spadkowego (1/2 * 1/2), natomiast dziecko zmarłego w wysokości 2/6 (inaczej 1/3) majątku spadkowego (1/2 * 2/3). Dziecku z racji małoletniości przysługuje zachowek w udziale 2/3 wartości udziału spadkowego, natomiast żonie w wysokości 1/2 wartości udziału pozostawił po sobie żonę i trójkę dorosłych dzieci, cały spadek przepisał zaś na mocy testamentu swojemu bratu. Żona oraz dzieci zmarłego nie dojdą do dziedziczenia, jednak mają prawo do zachowku. Jeśli doszłoby do dziedziczenia ustawowego (tzn. jeśli przyjęlibyśmy, że nie istnieje testament na podstawie którego całość spadku nabył brat zmarłego), to żona, jak i dzieci spadkodawcy dziedziczyliby w udziałach każdy do 1/4 części (żona odziedziczyłaby 1/4 spadku, każde z dzieci zmarłego w 1/4 części). Wysokość zachowku będzie kształtowała się zatem w następujący sposób: żona oraz każde dziecko zmarłego mają prawo do zachowku w wysokości 1/8 majątku spadkowe o (1/2 * 1/4). Żonie i dorosłym dzieciom zmarłego przysługuje zachowek w udziale 1/2 wartości udziału spadkowego, który by im przypadał przy dziedziczeniu jest zobowiązany do zapłacenia zachowku?Zobowiązanym do wypłacenia zachowku jest osoba, która odziedziczyła majątek – rzeczywisty spadkobierca, który nabył spadek. W praktyce taki obowiązek może spoczywać na większej ilości osób – gdy istnieje większa liczba niejednokrotnie próbują bronić się przed zapłatą zachowku, szczególnie jeśli odziedziczony majątek jest sporo warty. Im bardziej pokaźna masa spadkowa, tym zachowek staje się po prostu większy. Nic więc dziwnego, że spadkobiercy próbują na różne sposoby uniknąć zapłacenia zachowku. Istnieje na to kilka roszczenia o zachowekUniknięcie płacenia zachowku jest możliwe, jeśli dojdzie do przedawnienia roszczenia osoby uprawnionej do tego świadczenia. Należy pamiętać, że o zachowek można starać się w ściśle określonym terminie – po jego upływie nie będzie możliwe skuteczne dochodzenie zapłaty nawet przed sądem. Art. 1007 Kodeksu cywilnegoRoszczenia uprawnionego z tytułu zachowku przedawniają się z upływem 5 lat od ogłoszenia testamentuUpływ 5 lat od dnia ogłoszenia testamentu jest zatem kluczowy. Jeśli uprawniony w tym czasie nie uzyska należnego mu zachowku, czy to polubownie, czy też na drodze sądowej, prawo do skutecznego dochodzenia swojego roszczenia pozwu o wypłatę zachowku po upływie 5 lat od ogłoszenia testamentu będzie nieskuteczne. Spadkobierca, powołując się na zarzut przedawnienia roszczenia, będzie mógł uwolnić się od swojej odpowiedzialności i nie zapłaci żadnej jednak pamiętać, że wniesienie sprawy do sądu przed upływem owych 5 lat powoduje przerwanie biegu przedawnienia – oznacza to, że po zakończeniu postępowania będzie on biegł od sposobem na uniknięcie płacenia zachowku jest wydziedziczenie osób uprawnionych do tego może być dokonane wyłącznie przez spadkodawcę w testamencie i to z konkretnych powodów, wśród których znajdziemy:uporczywe postępowanie wbrew woli spadkodawcy oraz w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego,dopuszczenie się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci,uporczywe niedopełnianie względem spadkodawcy obowiązków spadkodawca skutecznie wydziedziczy swojego spadkobiercę, to w przyszłości nie będzie on miał prawa żądać zachowku w żadnej się dziedziczeniaUniknięcie zapłaty zachowku pojawi się także w przypadku zrzeczenia się dziedziczenia. Jeśli przyszły spadkobierca zawrze stosowną umowę ze spadkodawcą (jeszcze za jego życia), w przyszłości utraci nie tylko prawo do spadku, ale również i dziedziczeniaZachowek nie będzie przysługiwał także wtedy, gdy uprawniona do niego osoba zostanie uznana za niegodną dziedziczenia. Zgodnie z treścią art. 928 §1 kc, „spadkobierca może być uznany przez sąd za niegodnego, jeżeli:dopuścił się umyślnie ciężkiego przestępstwa przeciwko spadkodawcy,podstępem lub groźbą nakłonił spadkodawcę do sporządzenia lub odwołania testamentu albo w taki sam sposób przeszkodził mu w dokonaniu jednej z tych czynności,umyślnie ukrył lub zniszczył testament spadkodawcy, podrobił lub przerobił jego testament albo świadomie skorzystał z testamentu przez inną osobę podrobionego lub przerobionego”.Aby niegodność dziedziczenia stała się faktem, trzeba ją wykazać przed sądem – niezbędne jest zatem założenie stosownego pozwu. Dopiero po uzyskaniu prawomocnego wyroku zobowiązany do zachowku może powołać się na niegodność uprawnionego do tego świadczenia, a w rezultacie odmówić współżycia społecznegoJeśli żądanie zachowku znajdzie swój finał na sali sądowej, zobowiązany do zapłaty może bronić się tzw. zasadami współżycia społecznego. Jest to kolejny sposób na uniknięcie płacenia tego rodzaju tym celu zobowiązany musi wykazać przed sądem, że zapłata zachowku będzie w danej sytuacji niesłuszna i niesprawiedliwa. Taki zarzut może mieć miejsce np. wtedy, gdy nie istnieją podstawy do uznania, że uprawniony do zachowku jest niegodny dziedziczenia, a jednak jego zachowanie względem spadkodawcy było praktyce powoływanie się na zasady współżycia społecznego w sprawie o zapłatę zachowku niekoniecznie pozwala na uniknięcie zapłaty (choć zdarzają się i takie przypadki), ale z pewnością pomaga w zmniejszeniu wysokości tego można uniknąć zapłaty zachowku?Posiadanie uprawnienia do zachowku nie oznacza automatycznego obowiązku zapłaty po stronie zobowiązanego do tego świadczenia. Uprawniony może nie zechcieć skorzystać ze swojego prawa lub będzie zwlekał zbyt długo, aż dojdzie do uniknąć zapłaty zachowku, można powołać się na zasady współżycia społecznego, niegodność dziedziczenia uprawnionego, zrzeczenie się przez niego prawa do zachowku, czy wreszcie wydziedziczenie.
Zachowek – co to właściwie jest? Stare powiedzenie mówi, że jeżeli nie wiadomo o co chodzi, to na pewno o pieniądze. I tak jest też w przypadku zachowku. Tutaj dowiesz się: ile zachowku należy się Tobiekomu należy się zachowekjak obliczyć zachowekjak napisać pozew o zachowek Przy okazji dowiesz się, że prawo, które Ci przysługuje to prawo do zachowku, a nie prawo do zachówku. Poprawny polski język nie zna bowiem pojęcia zachówek. Zna tylko zachowek. Jeśli czujesz, że coś poszło nie tak i w spadku nie przypadło Ci tyle, ile się należy, zachowek może być odpowiedzią na te wątpliwości. Jeśli Twoi rodzice, Twoja żona lub mąż, a w niektórych przypadkach również Twoje dzieci, rozdysponowały swoim majątkiem z pokrzywdzeniem Ciebie, zachowek pozwoli te krzywdy naprawić. Zapraszam do lektury! W przypadku jakichkolwiek pytań lub wątpliwości zapraszam do kontaktu – chętnie pomogę, załatwię za Ciebie wszystkie formalności i wspólnie postaramy się uzyskać najwyższy możliwy zachowek. Co to jest zachowek? W rodzinie nie zawsze sprawy układają się tak, jak powinny. Szczególnie wtedy, kiedy w grę wchodzi majątek. Jednak polskie prawo spadkowe dba o najbliższych zmarłego nawet wtedy, kiedy on sam nie chciał o nich zadbać. Kiedy spadkodawca, w testamencie lub darowiznami dokonanymi jeszcze za życia, przekazuje innym osobom całość lub większość swojego majątku, powstaje problem. Mają go najbliżsi spadkodawcy, których ten pominął. Problem ten można jednak rozwiązać. W tym celu należy pozwać osoby, które majątek odziedziczyły (lub otrzymały w darowiźnie) i żądać od nich zapłaty określonej kwoty pieniężnej, zwanej właśnie zachowkiem. Od spadkobiercy, który otrzymał Twoją część spadku, żądać możesz jedynie sumy pieniężnej. Nie jest możliwe żądanie wydania przez tego spadkobiercę odziedziczonych przedmiotów wchodzących w skład spadku. Zachowek to zawsze pieniądze. Odrobinę inaczej sytuacja przedstawia się, gdy spadkodawca – za życia – rozdysponował swoim majątkiem, w drodze darowizn. Wtedy zachowku można żądać od obradowanego. Może on jednak zwolnić się od obowiązku zapłaty zachowku przez wydanie przedmiotu darowizny. Jeżeli więc w majątku spadkowym nie pozostało nic (ewentualnie niewiele), albowiem spadkodawca rozdał swój dorobek innym osobom, sytuacja nie jest beznadziejna. Odpowiednie zabiegi prawne pozwolą Ci odzyskać to, co może wydawać się stracone. Komu należy się zachowek? Zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy, należą się, jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni – dwie trzecie wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy dziedziczeniu ustawowym, w innych zaś wypadkach – połowa wartości tego udziału. Tak stanowi przepis… Ale co to właściwe znaczy? Kiedy odszyfrujemy tę prawniczą łamigłówkę, dochodzimy do następujących wniosków. Zawsze możesz starać się o zachowek po rodzicach i zachowek po mężu lub żonie. O zachowek po dziadkach możesz starać się tylko wtedy, kiedy Twoi rodzice (a dzieci Twoich dziadków) nie będą mogli dziedziczyć (np. dlatego, że nie żyją). Prawo do zachowku po Twoich dzieciach przysługuje Ci tylko wtedy, jeżeli te dzieci nie miały swoich dzieci. Nawet jeśli byłaś/byłeś najlepszą siostrą/bratem, zachowek po rodzeństwie nigdy nie będzie Ci przysługiwał. Kto nie może żądać zachowku? Pytanie doskonałe! Zachowku nie mogą żądać osoby, które są wyłączone od dziedziczenia tak, jakby nie żyły w chwili otwarcia spadku. Do kręgu tych osób zalicza się te, które: zrzekły się dziedziczenia,zostały uznane za niegodne dziedziczenia,odrzuciły spadek,zrzekły się prawa do zachowku,zostały wydziedziczone; Zachowek nie należy się również małżonkowi pozostającemu ze zmarłym spadkodawcą w separacji. Jeżeli, za życia, spadkodawca złożył pozew o separację lub rozwód z winy swojego małżonka i miał rację, to temu winnemu małżonkowi zachowek również nie przysługuje. Ile wynosi zachowek? Wysokość zachowku to kwestia fundamentalna. I wyższa matematyka. Aby prawidłowo obliczyć należną Ci część, najpierw musisz ustalić, jaki ułamek majątku odziedziczyłbyś, gdyby w grę wchodziło dziedziczenie ustawowe. Na przykład, jeżeli dziedziczysz po swoim zmarłym ojcu, a do spadku należy jeszcze matka i brat, to Twój udział wynosić będzie 1/3. Ustalony udział należy pomnożyć przez 1/2 lub 2/3. Wyższy ułamek należy się tym, którzy w chwili śmierci spadkodawcy byli osobami małoletnimi lub trwale niezdolnymi do pracy. Mniejszy – wszystkim pozostałym uprawnionym do zachowku. Trzymając się przykładu, dotyczącego dziedziczenia wspólnie z bratem i matką oraz przy założeniu, że jesteś pełnoletnią osobą zdolną do pracy, wzór na obliczenie ułamka zachowku w Twoim przypadku będzie następujący: 1/3 * 1/2 = 1/6. Tak ustalony ułamek należy pomnożyć przez tzw. substrat zachowku. Ten składa się z czystej wartości spadku powiększonej o darowizny doliczane do spadku. Czysta wartość spadku to z kolei aktywa spadku pomniejszone o pasywa (majątek pomniejszony o długi spadkowe). Tym samym uzyskujesz należną Ci kwotę, o którą możesz wystąpić do sądu. Jeżeli czysta wartość spadku wynosi zł, a należny Ci ułamek wynosi 1/6, to wzór na zachowek jest następujący: 1/6 * = zł złotych to należny Ci zachowek – to Twoje pieniądze. Musisz jednak uważać. Osoba, od której żądasz zachowku, może próbować obniżyć należną Ci kwotę zachowku. Na przykład, jeżeli spadkodawca dokonał zapisu windykacyjnego lub darowizny na Twoją rzecz, ich kwoty zalicza się na należny Ci zachowek. To jeden ze sposobów, którym spadkobierca lub obdarowany może próbować pozbawić Cię Twoich pieniędzy. Nie ma sytuacji bez wyjścia. Jeśli masz wątpliwości, warto je skonsultować. Prawie zawsze udaje się znaleźć takie wyjście, które może uratować Twoje pieniądze. Wydziedziczenie a zachowek Wydziedziczenie to nic innego, jak pozbawienia prawa do zachowku. Prawo spadkowe przewiduje określone sytuacje, w których spadkodawca może w testamencie pozbawić zstępnych, małżonka i rodziców zachowku. Wydziedziczenie może mieć miejsce, jeżeli uprawniony do zachowku: – wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego, – dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci, – uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych; Przyczyna lub przyczyny wydziedziczenia uprawnionego do zachowku powinny wynikać z treści testamentu. Warto wiedzieć, że spadkodawca nie może wydziedziczyć uprawnionego do zachowku, jeżeli mu przebaczył. Jeżeli w chwili przebaczenia spadkodawca nie miał zdolności do czynności prawnych (np. był ubezwłasnowolniony), przebaczenie jest skuteczne, gdy nastąpiło z dostatecznym rozeznaniem. Przed wydziedziczeniem też można się bronić. Jeżeli więc zdarzyło się tak, że ktoś wydziedziczył Cię bez przyczyny, spróbuj podważyć testament. Jeśli spadkodawca nie miał racji, powinno się udać. Zachowek a darowizna Możliwe są również sytuacje, w których spadkodawca przekazuje na rzecz innych, nieuprawnionych do zachowku osób, cały swój majątek lub jego zasadniczą część, jeszcze za życia – darowizną. Jeśli w ten sposób pozbawiono Cię całości lub części majątku spadkowego, prawo spadkowe przewiduje możliwość ochrony Twoich interesów. W takim przypadku możesz żądać tego zachowku od obdarowanego. Ten swoisty zachowek od darowizny pozwoli odzyskać chociaż część tego, co Ci się należy. Analogiczne rozwiązanie jest przewidziane, kiedy spadkodawca rozporządza majątkiem spadkowym poprzez zapis windykacyjny. Wtedy też można walczyć o swoje! Pozew o zachowek Jeśli polubowne próby uzyskania zachowku okażą się nieskuteczne, jedynym wyjściem jest oddanie sprawy do sądu. W zależności od wartości zachowku, pozew o zachowek musisz skierować do sądu rejonowego (jeżeli wartość zachowku nie przewyższa kwoty zł) lub sądu okręgowego (jeżeli wartość zachowku przewyższa kwotę zł). Właściwy miejscowo jest ten sąd, w którym spadkodawca miał ostatnie miejsce zwykłego pobytu. Jeżeli miejsca jego zwykłego pobytu w Polsce nie da się ustalić, pozew o zachowek skieruj przed sąd miejsca, w którym znajduje się majątek spadkowy lub jego część. Pozew w sprawie o zachowek nie różni się od innych pozwów składanych w sprawach o zapłatę należności pieniężnych. Należy więc dokładnie określić w nim stronę powodową (tutaj należy również wskazać numer PESEL) i pozwaną, podając aktualne adresy do doręczeń. Żądanie pozwu polega na określeniu kwoty, którą chce się uzyskać. Z uzasadnienia pozwu powinno z kolei wynikać to, kto jest spadkobiercą, kto spadkodawcą, a kto uprawnionym do zachowku. W tej części pozwu należy również wyczerpująco uzasadnić żądaną kwotę tj. opisać, co wchodziło w skład spadku oraz obliczyć odpowiedni ułamek zgodnie z zasadami opisanymi powyżej. Aby sprawnie przeprowadzić sprawę, zbierz wymagane dokumenty. Zaliczają się do nich przede wszystkim: – postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub notarialny akt poświadczenia dziedziczenia, – informacje na temat majątku, który pozostał po spadkodawcy (numery ksiąg wieczystych nieruchomości, operaty szacunkowe dotyczące nieruchomości, informacje na temat ruchomości np. samochodu spadkodawcy, informacje dotyczące oszczędności, informacje dotyczące spółek, w których spadkodawca był wspólnikiem, itp.), – akty stanu cywilnego, z których wynikać będzie Twoje pokrewieństwo lub powinowactwo ze spadkodawcą (akt urodzenia, akt małżeństwa); Jeśli nie wiesz, od czego zacząć poszukiwania potrzebnej dokumentacji, możesz to zlecić kancelarii. Pozwoli Ci to zaoszczędzić czas i szybciej uzyskać należny zachowek. Ile kosztuje sprawa o zachowek? Sprawa o zachowek kosztuje tyle samo, ile każda inna sprawa o pieniądze. Aby sąd rozpoznał Twój pozew, musisz uiścić na jego konto 5% wartości kwoty, której żądasz (czyli 5% wartości zachowku). Jeżeli wygrasz, łącznie z zachowkiem kwotę tę zwróci Ci Twój przeciwnik. Jeśli nie jesteś w stanie ponieść tych kosztów, to wcale nie oznacza, że drzwi sądu będą dla Ciebie zamknięte. Załączając do pozwu oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku dochodach i źródłach utrzymania (wzór formularza znajdziesz w każdym sądzie), możesz wnioskować o zwolnienie od kosztów sądowych (tj. opłaty od pozwu i kosztów ewentualnych biegłych powołanych w sprawie). Na tej samej podstawie możesz wnosić o ustanowienie dla siebie adwokata z urzędu. Wtedy za jego usługi nie zapłacisz ani złotówki. Tutaj jednak ważna uwaga – w przypadku przegranej sprawy, będziesz musiał zwrócić koszty poniesione przez swojego przeciwnika (np. koszty ustanowienia przez niego adwokata). Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych nie zwalnia bowiem z konieczności zwrotu kosztów poniesionych przez przeciwnika. Jeśli sam chcesz wybrać adwokata i możesz ponieść koszty z tym związane, musisz wiedzieć dwie rzeczy. Po pierwsze wynagrodzenie adwokata wynika z przepisów i jest uzależnione od wartości przedmiotu sporu (czyli żądanej kwoty zachowku). Dla przykładu, jeśli zachowek ma wartość zł, minimalna stawka wynagrodzenia adwokackiego wynosi zł. Po drugie, to kiedy i w jaki sposób dojdzie do rozliczeń, zależy już tylko od Ciebie i Twojego adwokata. Na koniec dobra informacja – jeśli adwokat będzie skuteczny i wygra sprawę, jego wynagrodzenie – podobnie jak inne koszty sądowe – pokryje Twój przeciwnik. Jeśli masz rację, sprawa o zachowek będzie kosztowała Cię tyle, ile poświęcony na nią czas. Zachowek przedawnienie Uważaj! Jak każde roszczenie majątkowe, również i roszczenie o zachowek ulega przedawnieniu. Jeżeli się spóźnisz – przegrasz. Twoje roszczenia z tytułu zachowku przedawniają się z upływem lat pięciu od ogłoszenia testamentu. Jeżeli testamentu nie było, a spadkodawca rozporządził swoim majątkiem jeszcze za życia – poprzez darowizny, roszczenie przedawnia się z upływem lat pięciu od otwarcia spadku (czyli śmierci spadkodawcy). Jeśli decyzja zapadła i chcesz uzyskać zachowek – nie czekaj. Jeśli nie potrafisz zdecydować – zwróć się o poradę. Zapraszam do kontaktu. Podsumowanie Zachowek jest prawem, z którego trzeba korzystać. Znajomość tego prawa pozwala szybko określić komu należy się zachowek i wskazać, co zrobić, aby sprawa o zachowek zakończyła się sukcesem. Doświadczenie pozwala uzyskać wyższy zachowek i zrobić wszystko, aby podatek od zachowku został w Twojej kieszeni. Dowiedz się, jak prawo spadkowe może działać na Twoją korzyść. Powalcz o sprawiedliwość dla siebie.
czy można przegrać sprawę o zachowek